استقرار نخستین مدل یکپارچه و دادهمحور ارزیابی عملکرد انرژی در شرکت پالایش نفت تهران
شرکت پالایش نفت تهران با طراحی و پیادهسازی مدل یکپارچه ارزیابی عملکرد انرژی، گامی ساختاریافته در مسیر ارتقای بهرهوری، کاهش اتلاف منابع و نهادینهسازی فرهنگ مصرف بهینه برداشته است.
به گزارش گویای خبر به نقل از روابط عمومی شرکت پالایش نفت تهران، در شرایطی که شدت مصرف انرژی بهعنوان یکی از شاخصهای کلیدی بهرهوری در صنایع انرژیبر مطرح است، حرکت بهسوی استقرار نظامهای هوشمند، دادهمحور و پیشگیرانه مدیریت انرژی، به یک ضرورت راهبردی تبدیل شده است. شرکت پالایش نفت تهران با طراحی و پیادهسازی مدل یکپارچه ارزیابی عملکرد انرژی، گامی ساختاریافته در مسیر ارتقای بهرهوری، کاهش اتلاف منابع و نهادینهسازی فرهنگ مصرف بهینه برداشته است. در همین زمینه و پس از انتشار خبر معرفی سه واحد عملیاتی برتر در حوزه مدیریت انرژی در اینترانت شرکت و وجود بازخوردهایی در این خصوص، برای آگاهی از جزییات فرآیند ارزیابی و سازوکار انتخاب واحدهای برتر، گفتوگویی با محمدرضا مولوی رییس مهندسی و مدیریت انرژی شرکت پالایش نفت تهران انجام دادهایم که در ادامه میخوانید:
ارزیابی عملکرد انرژی با چه رویکردی در شرکت اجرایی شد؟
در راستای تحقق اهداف راهبردی شرکت در حوزه بهرهوری انرژی، نظام ارزیابی عملکرد انرژی واحدهای عملیاتی پالایشگاه با محوریت «کارگروه بهرهوری انرژی» بهصورت ساختارمند و دادهمحور اجرا میشود. این فرآیند با هدف کاهش شدت مصرف انرژی، ارتقای راندمان عملیاتی و بهبود شاخصهای انرژی، اقتصادی و زیستمحیطی طراحی شده است. کارگروه بهرهوری انرژی متشکل از نمایندگانی از ادارات ذیربط میباشد و بهصورت ماهانه، عملکرد انرژی واحدهای عملیاتی را بر اساس شاخصهای کاملا فنی و دادهمحور مورد ارزیابی قرار میدهد.
شاخصهای مورد استفاده در این مدل ارزیابی شامل چه مواردی است؟
در این فرآیند، عملکرد واحدهای عملیاتی بر اساس مجموعهای از شاخصهای کمی و کیفی مورد سنجش قرار میگیرد. این شاخصها شامل: شاخصهای عملکرد انرژی در حوزه سوخت، بخار و برق، شاخص سلامت تلههای بخار، شاخص بازدهی کورهها و بویلرها، شاخص وضعیت آنالایزرهای فرآیندی و شاخص عملکرد میترهای پایش انرژی است. برای هر یک از این شاخصها ضریب وزنی مشخصی تعریف شده که با اجماع کارشناسی اعضای کارگروه بهرهوری انرژی تعیین شده است. هدف از این وزندهی، ارایه تصویری دقیق، واقعگرایانه و فنی از وضعیت عملکرد و کیفیت مدیریت انرژی در هر واحد عملیاتی است تا ارزیابیها کاملا عادلانه و مبتنی بر واقعیتهای عملیاتی باشد.
تفاوت اصلی این مدل با رویکردهای گذشته در آن است که ارزیابی صرفا بر مبنای میزان مصرف انرژی انجام نمیشود، بلکه کیفیت زیرساختهای پایش و وضعیت فنی تجهیزات انرژی نیز در فرآیند تحلیل لحاظ میشود. این تغییر رویکرد باعث شده مدیریت انرژی از حالت واکنشی، به سمت مدیریت پیشگیرانه، تحلیلی و مبتنی بر داده حرکت کند.
فرآیند انتخاب واحدهای برتر چگونه انجام میشود؟
پس از تحلیل دادهها و انجام امتیازدهی تخصصی، سه واحد عملیاتی برتر در کارگروه بهرهوری انرژی معرفی میشوند.
سازوکار پاداش انرژی چه نقشی در مدیریت عملکرد دارد؟
پاداش انرژی یک ابزار مدیریتی مؤثر برای همسو کردن اهداف فردی و سازمانی است. در این راستا و بر اساس دستورالعمل مصوب پاداش انرژی شرکت، در صورت تحقق صرفهجویی انرژی در سطح کلان شرکت، پاداش واحدهای برتر با در نظر گرفتن پارمترهایی نظیر: میزان صرفهجویی، نوع سبد سوخت اقتصادی مصرفی، تعداد نیروی انسانی و سهم مصرف انرژی هر واحد محاسبه و توزیع میشود.
مهمترین دستاوردهای اجرای این مدل را چه میدانید؟
ایجاد فضای رقابت سالم، افزایش دقت در پایش انرژی، ارتقاء انگیزه عملیاتی و تسهیم تجربیات موفق بین واحدهای مختلف از مهمترین دستاوردهای این رویکرد است. مهمتر از همه، شکلگیری یک فرهنگ سازمانی مبتنی بر بهرهوری انرژی است که به مرور زمان آثار اقتصادی و عملیاتی قابل توجهی خواهد داشت.
این مدل یکپارچه ارزیابی عملکرد انرژی برای نخستینبار در بین صنایع داخلی بهصورت ساختارمند اجرا شده و هدف آن ایجاد ساختاری شفاف، نظاممند، عادلانه و دادهمحور برای ارتقای بهرهوری انرژی است. امیدواریم این تجربه بتواند بهعنوان الگویی کاربردی برای سایر صنایع کشور نیز مورد استفاده قرار گیرد.
برنامههای آتی در حوزه هوشمندسازی مدیریت انرژی چیست؟
یکی از اهداف آینده نزدیک ما، توسعه مدلهای ریاضی پیشبینی مصرف انرژی بر اساس متغیرهای مستقل و اثرگذار، هم در سطح کلان شرکت و هم در سطح واحدهای عملیاتی است.
با تحقق این هدف، امکان پایش هوشمند، تحلیل دقیق انحرافات عملکردی، پیشبینی مصرف و تصمیمگیری مبتنی بر داده، فراهم خواهد شد. این اقدام گامی مهم در جهت استقرار نظام پیشرفته و هوشمند مدیریت انرژی در سطح شرکت محسوب میشود.
سخن پایانی؟
قطعا، موفقیت در حوزه مدیریت انرژی نتیجه مشارکت جمعی و تعهد عملیاتی همه کارکنان است. در پایان لازم میدانم از حمایتها و رویکرد راهبردی مدیران و روسای سازمان در حوزه مدیریت انرژی صمیمانه تشکر کنم. بدون تردید، پشتیبانی مدیریتی، تخصیص منابع و تاکید مستمر بر کاهش هزینههای انرژی، بستر تحقق این رویکرد تحلیلی را در سطح شرکت فراهم ساخته است. همچنین از تلاشهای ارزشمند کلیه همکاران که با رویکرد مسئولانه، در بهبود عملکرد انرژی و کاهش هزینههای عملیاتی نقش داشتهاند، صمیمانه قدردانی میکنم و امیدوارم با استمرار این مسیر، شاهد ارتقای روزافزون عملکرد انرژی و تعالی پایدار سازمان باشیم.
