چابهار؛ دروازه راهبردی اکو به آبهای آزاد
همزمان با تشدید رقابتهای ژئوپلیتیکی و اقتصادی در اوراسیا و جنوب آسیا، چابهار بیش از گذشته به عنوان نقطهای کلیدی در معادلات منطقهای مطرح شده؛ ظرفیتی که میتواند مسیر تازهای برای اتصال کشورهای عضو اکو به آبهای آزاد و گسترش همکاریهای ترانزیتی و تجاری فراهم کند.
به گزارش گویای خبر به نقل از روابط عمومی سازمان منطقه آزاد چابهار، سازمان همکاری اقتصادی (اکو) با عضویت جمهوری اسلامی ایران، پاکستان، ترکیه، جمهوری آذربایجان، افغانستان، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان، ترکمنستان و ازبکستان، یکی از مهمترین بلوکهای اقتصادی منطقه به شمار میرود؛ سازمانی که با در اختیار داشتن بازاری بیش از ۵۰۰ میلیون نفر جمعیت و ظرفیتهای گسترده در حوزه انرژی، حملونقل، تجارت، صنعت، کشاورزی و ترانزیت، میتواند سهم قابل توجهی در اقتصاد آسیا و حتی جهان ایفا کند.
با وجود این ظرفیت عظیم، سهم تجارت درونمنطقهای میان اعضای اکو همچنان پایینتر از ظرفیتهای واقعی این سازمان است؛ موضوعی که کارشناسان آن را ناشی از نبود شبکههای یکپارچه حملونقل، ضعف زیرساختهای لجستیکی، محدود بودن مسیرهای دسترسی به آبهای آزاد و فقدان مناطق آزاد مشترک میان کشورهای عضو میدانند.
در چنین شرایطی، منطقه آزاد چابهار با برخورداری از موقعیتی منحصر بهفرد در جنوب شرق ایران و قرار گرفتن در ساحل اقیانوس هند، میتواند به حلقه مفقوده توسعه همکاریهای اقتصادی اکو تبدیل شود؛ منطقهای که نه تنها کوتاهترین مسیر دسترسی کشورهای محصور در خشکی آسیای مرکزی و افغانستان به آبهای آزاد است، بلکه در تقاطع مهمترین کریدورهای بینالمللی حملونقل نیز قرار گرفته است.
چابهار؛ تنها منطقه آزاد اقیانوسی ایران
منطقه آزاد چابهار تنها منطقه آزاد اقیانوسی جمهوری اسلامی ایران بوده؛ مزیتی که آن را از سایر مناطق آزاد کشور متمایز کرده و جایگاهی ویژه در معادلات اقتصادی منطقه به آن بخشیده است.
قرار گرفتن این منطقه در ساحل دریای عمان و اقیانوس هند، امکان دسترسی مستقیم به بازارهای جهانی را فراهم و چابهار را به نزدیکترین مسیر ترانزیتی برای بسیاری از کشورهای آسیای مرکزی تبدیل کرده؛ کشورهایی که سالها برای دسترسی به آبهای آزاد با محدودیتهای جغرافیایی روبهرو بودهاند.
بهرهگیری از ظرفیتهای چابهار میتواند مزایای متعددی برای اعضای سازمان همکاری اقتصادی به همراه داشته باشد که از جمله مهمترین آنها میتوان به کاهش هزینه و زمان حملونقل کالا، تنوعبخشی به مسیرهای ترانزیتی، افزایش امنیت زنجیرههای تامین منطقهای، توسعه صادرات و واردات کشورهای آسیای مرکزی و تبدیل ایران به هاب لجستیکی منطقه اشاره کرد.
از سوی دیگر، قرار گرفتن چابهار در تقاطع کریدور بینالمللی شمال ـ جنوب، کریدور شرق ـ غرب و مسیرهای ترانزیتی سازمان همکاری اقتصادی، این منطقه را به یکی از مهمترین گرههای حملونقل منطقه تبدیل کرده است؛ جایگاهی که میتواند ارتباط میان آسیای مرکزی، قفقاز، آسیای جنوبی و خاورمیانه را بیش از گذشته تقویت کند.
